
|
Okolice UjÅ›cia zamieszkiwane byÅ‚y już kilka tysiÄ™cy lat temu. ÅšwiadczÄ… o tym zarówno prowadzone tu kilkakrotnie badania archeologiczne jak i zdjÄ™cia satelitarne wykonane w latach dziewięćdziesiÄ…tych.
Dawne bogactwo okolicznej przyrody i wspaniałe położenie zostało na trwałe zapisane w symbole miasta: nazwę i herb. Nazwa Ujście wywodzi się z rzek; to tu Gwda wpada do Noteci . W herbie miasta natomiast uwieczniono głowę jelenia na tle srebrnej (białej) tarczy.
Historia UjÅ›cia nierozerwalnie łączy siÄ™ z historiÄ… Polski. Pierwsze wzmianki o UjÅ›ciu znajdujÄ… siÄ™ w najstarszej kronice polskiej Galla Anonima, żyjÄ…cego na przeÅ‚omie XI-XIIw. Możliwa do odtworzenia historia miasta zaczyna siÄ™ od czasów króla BolesÅ‚awa Chrobrego, który uczyniÅ‚ z istniejÄ…cego grodu twierdzÄ™ na granicy z wrogimi plemionami Pomorza. WokóÅ‚ UjÅ›cia zaczęły wtedy powstawać wsie sÅ‚użebne.
Ciężkie walki o UjÅ›cie toczyÅ‚ z Pomorzanami BolesÅ‚aw Krzywousty . W 1108 r. Książe pomorski Gniewomir, lennik polski, napadÅ‚ na UjÅ›cie i po krwawych walkach zdobyÅ‚ twierdzÄ™. Jednak jeszcze w tam samym roku król BolesÅ‚aw odbiÅ‚ jÄ…, a uciekajÄ…cy ze swym wojskiem Gniewomir zginÄ…Å‚ w bitwie pod Wieleniem.
W nastÄ™pnych latach BolesÅ‚aw Krzywousty podejmowaÅ‚ z UjÅ›cia liczne wyprawy przeciw pogaÅ„skim ludom Pomorza, by nawrócić je na chrzeÅ›cijaÅ„stwo. Takie tez byÅ‚o zadanie, skierowanego przez króla na Pomorze, biskupa Ottona z Bambergu, którego wyprawa wiodÅ‚a z Gniezna przez UjÅ›cie. Podobizna Ottona z Bambergu, dzisiejszego Å›wiÄ™tego, zostaÅ‚a uwieÅ„czona w lewym prezbiterium ujskiego koÅ›cioÅ‚a parafialnego.
Po Å›mierci Krzywoustego w 1138 zmalaÅ‚o znaczenie grodu. ZaczÄ…Å‚ siÄ™ okres dzielnicowego rozbicia Polski spowodowany testamentem króla. ByÅ‚o czas nieustannych walk o ziemiÄ™ i wÅ‚adzÄ™ miedzy książętami dzielnicowymi. W 1223 r. UjÅ›cie zostaÅ‚o zdobyte przez ksiÄ™cia WÅ‚adysÅ‚awa Odonica i aż do jego Å›mierci w 1289 r. staÅ‚o siÄ™ stolicÄ… ksiÄ™stwa, w granicach którego leżaÅ‚o nawet Gniezno. WÅ‚aÅ›nie do Gniezna przez UjÅ›cie podążaÅ‚o wówczas wielu pielgrzymów do grobu Å›w. Wojciecha.
Od 1225 r. przez ponad sto lat UjÅ›cie byÅ‚o również kasztelaniÄ…. Kasztelan urzÄ™dowaÅ‚ na odbudowanym ujskim zamku, który staÅ‚ na dzisiejszym Starym Rynku (wówczas; Górze Zamkowej). Jan DÅ‚ugosz, pod datÄ… 1249, wspomina ów zamek. ZostaÅ‚ on rozbudowany przez Kazimierza Wielkiego, jednak na skutek późniejszych wojen i pożarów zostaÅ‚ rozebrany przez Prusaków w roku 1773. Pierwszym znanym kasztelanem ujskim byÅ‚ Obrach, który objÄ…Å‚ swój urzÄ…d ok.1227 r.
|